Thích Trí Quang (1923-2019): Những bài Diễn văn – Huấn từ dành cho GĐPT

Hòa Thượng THÍCH TRÍ QUANG (1923-2019)

HUẤN TỪ

Trong lễ trao cấp hiệu đầu tiên cho
Huynh trưởng Gia đình Phật tử trong ban Hướng dẫn của Tổng hội.

Hôm nay, ngày kỷ niệm sự giác ngộ của đức Bổn sư, Tổng trị sự chọn làm lễ trao cấp hiệu cho anh chị em, Tổng Trị sự đã gửi gắm vào đó bao nhiêu là lòng cầu nguyện tha thiết.

Hội chúng ta vốn là một tổ chức có thầy có trò, có chú có bác, có anh có em, một tổ chức có tính chất đại gia đình được điều khiển bởi chính đức Phật và những lời giáo huấn thanh tịnh của ngài. Sống trong tổ chức đó, anh chị em có một sứ mạng rõ rệt, một sứ mạng ý nghĩa cho đến nỗi thật đáng gọi là một sứ mạng, ấy là thay hội dắt dìu đàn em của mình bước từng bước vững vàng theo dấu chân của đức Từ bi. Tôi đã từng nói hội có hai tầng lớp, là hội viên và con em của hội viên. Lo cho hội viên là sứ mạng của các bác, còn anh chị em, anh chị em có cái sứ mạng lo cho tầng lớp thứ hai, tầng lớp con em của hội..

Sứ mạng chánh yếu của anh chị em được đề ra trên đây đòi hỏi ở anh chị em một tinh thần phục vụ với tất cả ý nghĩa chứa đựng trong từ ngữ đó. Nhưng tôi lại biết rằng có một số anh chị em nông nổi, dùng danh từ phục vụ để làm việc với tác phong “muốn làm gì thì làm, làm gì tùy ý”, không chịu sự phân công đúng lúc và đúng chỗ. Tác phong đó không còn là sự phục vụ nữa mà chính là sự làm loạn. Cho nên hễ tinh thần phục vụ ở đâu thì tinh thần kỷ luật kèm theo ở đó, một tinh thần đòi hỏi rất nhiều ở anh chị em. Và dĩ nhiên, muốn giữ tinh thần “phục vụ trong kỷ luật”, người huynh trưởng con em của hội phải biết tưởng niệm đến đức tính tinh tấn và đức tính hoan hỷ.

Căn bản của tinh thần “phục vụ trong kỷ luật” là tâm lý không cầu an, ỷ lại. Phải ý thức việc hội, trong đó có việc Gia đình Phật tử, tự nó đã có cái định nghĩa hy sinh. Anh chị em hãy can đảm tiếp nhận mọi sự khó khăn. Hãy loại bỏ tâm lý thích dễ dãi, thích nâng đỡ. Hãy điêu luyện sự kiên nhẫn và chịu đựng để khắc phục và tiến bộ.

Đó là những căn bản Tổng trị sự gửi cho anh chị em. Cấp hiệu mà anh chị em nhận sẽ luôn luôn nhắc nhở anh chị em – những căn bản đó. Nó sẽ nâng đỡ anh chị em lúc chán nản, sẽ chỉnh anh chị em lúc lệch lạc. Nó là sứ mạng của hội, hơn nữa, của đức Phật trao cho các anh chị em.

8. 2. 2500

_____________________________________________

DIỄN VĂN

Khai mạc đại hội Huynh trưởng lần thứ 2
của Gia đình Phật tử, tại Đà lạt.

Thưa Quý vị, sự hiện diện của quý vị trong buổi khai mạc hội nghị Huynh trưởng Gia đình Phật tử hôm nay chứng tỏ quý vị cũng đồng một mối lo nghĩ như chúng tôi, lo nghĩ đến vấn đề tín ngưỡng của con em chúng ta. Chúng ta biết rằng cuộc đời thật là vô vị và nguy hiểm nữa nếu thiếu sự tín ngưỡng theo chánh pháp, nên chúng ta lo cho con em của chúng ta, nhất là khi chúng ta biết chắc rằng thời đại mà con em chúng ta sống sẽ rất phức tạp và hỗn loạn. Chính vì điểm này, tôi xin bày tỏ lòng tri ân và sự hy vọng đối với quý vị…

Nhân danh Tổng hội, tôi trân trọng tuyên dương công đức của Tỉnh hội Lâm viên trong đó có các chi hội và các khuôn hội trực thuộc, có ban Hướng dẫn địa phương, đã chung sức tổ chức cho Hội nghị này được thành tựu. Dẫu biết rằng quý Tỉnh hội chỉ nghĩ đến hội và con em của hội mà làm việc, nhưng Tổng hội có bổn phận phải tuyên dương và biết hãnh diện trước sự nỗ lực đáng khen của một đơn vị trong toàn hội.

Điều đáng tiếc là 2 lần trước đây, hội nghị này có sự tham dự của Gia đình Phật tử miền Bắc, lần này phải tạm vắng mặt. Nhưng thay thế vào đó, lần này có Gia đình Phật tử miền Nam tham dự, một Gia đình có vẻ đã trưởng thành trước tuổi. Đó là sự kiện khá quan trọng; với sự tham dự của Gia đình Phật tử miền Nam, tôi tin tưởng lá cờ sen trắng sẽ được từ hội nghị này mang về dựng lên khắp nơi của xứ ấy.

Bây giờ đến đây, tôi đã tạm đủ lý do để tán dương sự nỗ lực của ban Hướng dẫn Gia đình Phật tử của Tổng hội. Tình trạng cam go trong thời kỳ chinh chiến đã qua cũng như cảnh ngộ khó khăn trong lúc này mà ban Hướng dẫn của Tổng hội vẫn duy trì được tổ chức Gia đình Phật tử, thì chính đó đã là thành tích tổng quát mà Tổng hội cần phải đề cao. Tổng hội cũng biết rằng chẳng phải chỉ ở Tổng hội mới có những người phục vụ cho Gia đình Phật tử một cách kiên nhẫn và tận lực. Những đức tính căn bản của người Phật tử đối với đạo hữu ấy cũng được thể hiện ở tất cả các ban Hướng dẫn tại các Tỉnh hội. Tổng hội đặc biệt tin tưởng và đặt niềm hy vọng của mình vào những đức tính ấy.

Cùng tất cả các huynh trưởng, Hội chúng ta gồm có hai tầng lớp, là hội viên và con em của hội viên. Chính tầng lớp sau này mới thật đáng lo ngại và đáng hy vọng, đúng như câu tục ngữ của Trung Hoa “hậu sanh khả úy”. Vì nỗi lo ngại và niềm hy vọng ấy, Tổng hội đặt tất cả tin tưởng và trách nhiệm vào các huynh trưởng mà hôm nay là đại biểu trong Hội nghị này. Như vậy, sứ mạng của hội nghị huynh trưởng lần này cũng như bao nhiêu lần khác, là làm cách nào để xây dựng được tín ngưỡng thuần chánh cho con em của hội. Tôi lặp lại câu đó, rằng làm cách nào để xây dựng được tín ngưỡng thuần chánh cho con em của hội, chữ xây dựng bao hàm tất cả giai đoạn cần thiết của nó trong những nhiệm vụ gieo rắc, củng cố và phát triển. Tổ chức của anh chị em là những huynh trưởng của mấy em, bổn phận huynh trưởng đó lại được nêu lên bằng danh từ hướng dẫn thì anh chị em phải tự ý thức và nỗ lực cho xứng đáng với danh từ ấy.

Và như vậy, căn bản và nguyên tắc của hội nghị đã được ấn định. Bây giờ chỉ còn sự điều chỉnh theo kinh nghiệm những phương pháp mà lâu nay đã áp dụng ở khắp mọi nơi. Chính đó là mục phiêu mà Tổng hội giao phó và tin tưởng ở các đại biểu trong hội nghị Gia đình Phật tử lần này. Tổng hội biết rằng, khi anh chị em từ bốn phương về đây, đàn em của anh chị đều nghĩ rằng thế nào chúng nó cũng được những điều mới lạ khi anh chị em trở về. Anh chị em đừng quên sự mong mỏi đó. Còn Tổng hội, trong khi tin tưởng ở anh chị em ngần nào thì cũng hy vọng ở anh chị em ngần đó; niềm hy vọng đó có thể tóm tắt như thế này: Anh chị em hãy xây dựng cho bản thân của mình bằng cách phục vụ cho tín ngưỡng thuần chánh, và cũng bằng cách đó, anh chị em cũng xây dựng cho các em của mình.

Thưa các ngài, cùng toàn thể Phật tử hiện diện, cùng tất cả anh chị em huynh trưởng, bây giờ tôi kính mời tất cả hãy cùng tôi suy nghĩ đến sự nguy nan thực sự của chánh pháp. Sự suy nghĩ đó khiến chúng ta thấy, chúng ta, những tầng lớp hội viên và con em hội viên của hội Phật học, phải xiết chặt tay nhau tạo thành hàng rào bao bọc lấy chánh pháp. Hội nghị này cũng là, phải là một trong những khả năng thắt chặt sự xiết tay đó. Và chính đó là điều mà khuynh tận tất cả lòng thành nào hội đã có và sẽ có, Tổng hội cầu nguyện cho sự thành công của Hội nghị. Bằng sự cầu nguyện đó, tôi nhân danh Tổng hội, khai mạc hội nghị ngày hôm nay.

30. 7. 2499 

_____________________________________________

DIỄN VĂN

Khai mạc Đại hội Huynh trưởng miền Nam
tại Tỉnh hội Phan thiết

Trước khi bày tỏ lòng tri ân đối với quý vị hiện diện, tôi xin phép quý vị nói chuyện với anh chị em Huynh trưởng của hội chúng tôi đã.

Anh chị em Huynh trưởng, sau một năm thi hành quyết nghị của đại hội lần thứ hai, hôm nay anh chị em về đây là để kiểm điểm công tác cũ và đề ra công tác mới. Ban Hướng dẫn của Tổng hội, sẽ làm việc với anh chị em 2 điều đó. Phần tôi, giờ này, tôi chỉ nói đến bản thân của anh chị em. Lý do thật là đơn giản và rõ rệt:

Anh chị em là Huynh trưởng thì Gia đình Phật tử phải chịu ảnh hưởng rất nhiều về bản thân của anh chị em. Vậy anh chị em hãy ghi vào sổ tay của mình những điểm sau đây:
– Ý thức sứ mạng của mình là sứ mạng “thay hội, hướng dẫn con em của hội” để chánh tín Tam bảo, thành người hội viên phục vụ hội sau này.
– Làm việc không cầu an. Hãy nghĩ đến khó khăn và sẵn sàng chịu khó khăn. Việc hội tự nó là ý nghĩa hy sinh.
– Phải có tinh thần “phục vụ trong kỷ luật”. Tự ý và tự phụ thì có làm cũng chỉ là làm loạn.
– Điêu luyện phong độ người Phật tử. Phong độ một tín đồ đối với các Thầy, một con em đối với các bác; quan trọng nhất là phong độ một người anh hay một người chị đối với mấy em của mình, anh chị em phải có.

Tôi bảo đảm sự thành công của anh chị em trong những điều kiện đó. Những điều kiện đó không được tương đối chú ý đến thì anh chị em sẽ thất bại, một sự thất bại thất có tội với đức Từ bi.

Tôi đã kiểm tra đại thế công tác của anh chị em. Tôi đặt lời tán dương đầy thương cảm của tôi ở đây. Tuy nhiên, điều kiện của lời tán dương ấy chính là những điều mà tôi đã nêu ra về bản thân của anh chị em. Tôi tin rằng anh chị em muốn thực hiện và có thể thực hiện được.

Bây giờ, kính thưa quý vị hiện diện, tôi trân trọng cảm tạ thiện chí mà quý vị dành cho con em của hội chúng tôi qua sự hiện diện giờ này của quý vị.

9. 8. 2500

[Trích Tâm Ảnh Lục]

Leave a Reply